РЕГРЕС ЗА ГОДИШЕН ОДМОР ВО ПРИВАТНИОТ СЕКТОР

Во членот 35 став 1 алинеја 7 од Општиот Колективен договор за приватниот сектор (ОКДПС) утврдени се правилата за исплата на регрес за годишен одмор во приватниот сектор од областа на стопанството. Според нив, работникот има право на:

• Регрес за годишен одмор во висина од најмалку 40% од основицата (просечна месечна нето плата по работник во Македонија исплатена во последните три месеци), под услов работникот да работел најмалку 6 месеци во календарската година кај ист работодавач.
• Со колективен договор на ниво на гранка/оддел/дејност или колективен договор на ниво на работодавач може да се утврди регрес за годишен одмор во поголем износ од износот утврден со овој колективен договор (вообичаено во висина на една просечна месечна плата во Македонија за последните три месеци).
• Регресот за годишен одмор се исплатува еднаш во текот на годината. Износот се утврдува според основицата која важи на денот на донесувањето на Одлуката за исплата. Ако се исплатува во два дела, вкупниот износ не може да биде повисок од правото утврдено при првата исплата (со Одлука).
• Кај работодавачите кај кои настанале потешкотии во работењето, ценејќи ја економско – финансиската состојба на работодавачот, по задолжителна претходна консултација со синдикатот на ниво на гранка односно оддел, со спогодба потпишана од работодавачот и репрезентативната синдикална организација може да се утврди регрес за годишен одмор во помал износ од износот утврден со овој колективен договор.
• Кај работодавачите во кои нема формирано синдикат спогодбата се потпишува со избран претставник од работниците.

ПРАВО НА РЕГРЕС ЗА ГОДИШЕН ОДМОР ЗА РАБОТНИЦИТЕ ОД ЈАВНИОТ СЕКТОР

Oпштиот колективен договор за јавниот сектор го утврдува правото и износот на регресот за годишен одмор како општа категорија, задолжителна за исплата од страна на сите работодавачи од јавниот сектор.

ОКДЈС се однесува на: орган на државната и на локалната власт и друг државен орган основан согласно Уставот и закон, како и институција која врши дејност од областа на образованието, науката, здравството, културата, трудот, социјалната заштита и заштитата на детето, спортот, како и во други дејности од јавен интерес утврдени со закон, а организиран како агенција, фонд, јавна установа и јавно претпријатие основано од Република или од општина, од градот Скопје, како и од општина во градот Скопје.

ОКДЈС, правото на регрес го уредува на следниот начин:

• За 2025 година, регресот ќе се исплатува во висина од најмалку 30% од основицата: просечната месечна нето плата по работник во Републиката исплатена во претходната година, под услов работникот да работел најмалку 6 месеци во календарската година кај ист работодавач. Со колективен договор на ниво на сектор, оддел или група или колективен договорна ниво на работодавач, може да се утврди регрес во поголем износ. Регресот за годишен одмор за јавниот сектор за 2025 година изнесува 12.372 денари (нето износ). На ова се пресметува ПДД по стапка од 11,1111%.
• Регресот се исплатува еднократно во текот на годината, доколку во еден од претходните четири последавателни квартали нема негативен раст на реалниот бруто домашен производ (БДП). Последните 4 последователни квартали реалниот БДП има позитивен раст.

НОВОГОДИШEН НАДОMЕСТ

Новогодишниот надоместок е право уредено со колективен договор на ниво на дејност или на ниво на работодавач.

Износот на новогодишниот надоместок во гранските колективни договори се движи од 50% до 65% од тримесечната нето плата во Македонија.

ДАНОЧЕН ТРЕТМАН НА РЕГРЕСОТ ЗА ГОДИШЕН ОДМОР И НОВОГОДИШНИОТ НАДОMЕСТ

Даночен третман на регресот за годишен одмор како доход од работа по член 15 од Законот за данокот на личен доход, се заснова на следните правила:

• при секоја исплата на регресот за годишен одмор, на бруто износот се пресметува, задржува и плаќа данокот на личен доход по стапка од 10%, односно по стапка од 11,1111% доколку се пресметува од износот што се исплатува (нето примање). Регресот за годишен одмор се декларира како доход од работа Т.1.7 преку e-pdd платформата.

Регресот за годишен одмор е признаен даночен расход во Даночниот биланс во висина на 80% од просечната месечна бруто плата во РМ. (Даночно признатиот расход е збир на нето износот на регресот и пресметаниот ПДД.)

Новогодишниот надомест се оданочува со данок на личен доход-ДЛД (нето износ х 11,111%), но различно од регресот, новогодишниот надоместок во полн износи заедно со данокот на личен доход се додава на даночната основа формирана во Даночниот биланс – образец ДБ. (Во даночната основа за данокот на добивка се вклучува бруто расходот кој претставува збир на нето износот на новогодишниот надомест и пресметаниот ПДД.)